درگاه دید > کشورها و گروه‌های کشوری > آسیا > خاورمیانه > کشورهای خلیج‌فارس > عربستان سعودی > روابط خارجی > (۱۱ مدرک)
 
 

انواع مدارک نمایش داده‌شده:

        



عبدالله بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان سعودی روزهای چهارشنبه تا شنبه (۳۱ ـ ۲۸ ژوئیه، ۶ـ۹ مرداد) را به سفر منطقه‌ای به کشورهای مصر، سوریه، لبنان و اردن اختصاص داد و طی آن با رهبران و مقام‌های عالی‌رتبه این کشورها دیدار و درخصوص مسائل دوجانبه و تحولات سرزمین‌های اشغالی و تحولات لبنان با آنها رایزنی و گفت‌وگو کرد. نوشتار حاضر به بررسی و تحلیل سفر منطقه‌ای پادشاه عربستان سعودی پرداخته و سپس مهم‌ترین دیدگاه‌ها و تحلیل‌های منتشرشده در محافل سیاسی و رسانه‌ای منطقه و جهان درخصوص این سفر را مورد توجه قرار داده است.
روابط ریاض و تهران طی چهار ماه گذشته نیز فارغ از تنش‌های دیپلماتیک نبود و علیرغم ابراز نارضايتي رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام و سفیر عربستان در تهران از سطح همكاري‌هاي دو كشور و ابراز تمایل به رفع موانع در گسترش روابط دوجانبه، ماجرای ناپدیدشدن شهرام امیری به یکی از عوامل تنش‌زا در عرصه روابط دوجانبه طی چندماه اخیر تبدیل شد. روابط تهران ـ ابوظبی نیز شاهد افت‌وخیزهای محسوسی در همین مدت بود. دراین‌راستا علیرغم برگزاری دیدارهای متعدد میان مقامات دو کشور، مسئله جزایر سه‌گانه و ادعای واهی امارات مبنی‌بر اشغال این جزایر ازسوی ایران، همچنان به‌مثابه اختلاف‌نظری اساسی در روابط دو طرف مطرح است.
بحران مالی جهانی، پادشاهی عربستان را نیز تحت‌تاثیر قرار داده است. دراین‌میان، توقف هشتاد پروژه بزرگ در عربستان براثر بحران مالی، کاهش‌ ۲۳ درصدی صادرات غيرنفتي این کشور، تعلیق دو پروژه بزرگ نفتي آرامکو و... از نشانه‌های بروز بحران در اقتصاد این کشور است. باوجوداین، صندوق بین‌المللی پول در گزارشی بر چشم‌انداز مثبت اقتصاد عربستان سعودی تاکید کرد. این گزارش درعین‌حال پيش‌بيني کرده است عربستان برای نخستين‌بار در ده‌سال گذشته دچار رکود اقتصادي شود. ازسویی‌دیگر امارات عربی متحده، دیگر کشور مورد بررسی در این بولتن نیز از شرایط بد اقتصادی بی‌نصیب نمانده است. دراین‌راستا، بحران اقتصادي و مالي كه كشور امارات را در ماه‌هاي اخير فرا گرفته، موجب تاخير و يا لغو كلي ‪ چهارصد طرح بزرگ در اين كشور شده است.
درپی تحولات شکل گرفته پس از انتخابات ریاست جمهوری ایران و به‌وجود آمدن برخي ناآرامي‌ها در تهران و چند شهر ديگر، اعراب منطقه خليج فارس واکنش‌هاي متفاوتي بروز دادند که حکايت از نوع نگرش آنها به ايران داشت. دراين‌ميان، عربستان تاكتيك نامعمولي را پيشه كرد و به‌صورت رسمي و آشكار اظهارات ضدايراني را ابراز كرد. روزنامه و تلويزيون‌هاي تحت‌كنترل عربستان، به برجسته كردن تظاهرات در ايران و خشونت‌ها و ايجاد شبهات و چالش‌هايي در این کشور پرداختند.بااین‌حال وزير امور خارجه امارات عربي متحده، سی‌ویکم خرداد در تماس تلفني با وزير امور خارجه جمهوري اسلامي ايران، با اشاره به حضور پرشكوه ملت ايران در انتخابات رياست‌جمهوري پيروزي آقاي احمدي‌نژاد در اين انتخابات را تبريك گفت.
عربستان سعودی، متحد مهم آمریکا در منطقه خاورمیانه، نخستین کشور عربی است که اوباما پس از انتخاب به‌عنوان رئیس‌جمهور آمریکا به آن سفر کرد. رئيس‌جمهوري آمريكا در اين ديدار با اشاره به روابط سياسي دو طرف تاكيد كرد: دو كشور داراي تاريخي سرشار از دوستي و صداقت هستند كه اين دوستي اكنون به روابطي استراتژيك در منطقه تبديل شده است. به‌نظر می‌رسد انتخاب ریاض به‌عنوان نخستین توقف اوباما در خاور نزدیک اتفاقی نبود. عربستان سعودی مهره‌ای مقتدر در منطقه، شریک بزرگ تجاری و اقتصادی آمریکا و عرضه‌کننده سوخت برای صنایع آمریکاست.
بنابر گزارش‌های رسیده از عربستان سعودی، موج جدیدی از حملات تبلیغاتی و دولتی علیه شیعیان این کشور درحال انجام است. براین‌اساس، به‌دنبال اظهارات نمر النمر، روحانى شيعة شهر عواميه و تهديد وى به جدايى شيعيان از عربستان، شهر عواميه در منطقة شرق عربستان به‌شدت متشنج شد؛ زيرا مقامات عربستان يگان‌هاى نظامى را براى دستگيرى وى ارسال نمودند. تنش‌هاى شديدى میان صدها زائر شيعى در مدينة منوره و هيئت امربه‌معروف و نهى‌ازمنكر سنى‌مذهب شهر مدينه رخ داد و اين هيئت، شيعيان زائر را به‌شدت سركوب كرد. شيعيان عربستان به‌دنبال اين حادثه، تظاهرات‌ مختلفى را برپا كردند.
بررسی مهم‌ترین تحولات حوزه عربستان و امارات همچون افزایش اقدامات ضد شیعی در عربستان، تشدید رایزنی‌ها و سفرهای مقامات آمریکایی و عربستانی و از سویی دیگر افزایش خریدهای تسلیحاتی توسط امارات از محورهای نخستین شماره از این بولتن می‌باشند.
ملک عبدالله بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان سعودی، در سفر دوره‌ای خود به ۵ کشور اسپانیا، فرانسه، لهستان، مصر و اردن ضمن تاکید بر افزایش همکاری‌های اقتصادی، سیاسی، فرهنگی، امنیتی و ... به بررسی تحولات خاورمیانه به ویژه تحولات لبنان، فلسطین، برنامه هسته‌ای ایران و غیره با سران و مقامات کشورهای مذکور پرداخت.
تحرکات اخیر سعودی‌ها در حوزه همکاری‌های امنیتی و دفاعی با دیگر کشورها، حاکی از عزم این کشور برای تبدیل شدن به یک قدرت منطقه‌ای می‌باشد. این امر که با امضای قراردادها و موافقتنامه‌های نظامی با کشورهایی نظیر انگلستان، ایالات متحده، چین و پاکستان توام شده است، در چارچوب تامین امنیت این کشور در شرایط بحرانی منطقه تحلیل می‌گردد. در این راستا مهم‌ترین قرارداد نظامی عربستان با دولت انگلیس می‌باشد که در حال حاضر، زمزمه‌هایی مبنی بر پرداخت رشوه از سوی لندن به خاندان سلطنتی، برای نهایی شدن این قرارداد به گوش می‌رسد.
دوران سلطنت ملک‌عبدالله بن عبدالعزیز در عربستان را می‌توان به دلیل تفکرات اصلاح‌طلبانه وی، عصر اصلاحات نوین عربستان نامید. مشکلی که در گذشته مانع اجرای وعده‌های اصلاح‌طلبانه ملک‌عبدالله بود و هم‌اکنون نیز به عنوان یک چالش پیشروی اوست، مخالفت محافظه‌کاران در مقابل خاندان سعود است. انتخاب ملک‌عبدالله هرچند به بهبود موقعیت اصلاح‌طلبان و تسریع روند دموکراسی‌سازی کمک می‌کند، ولی باید به این واقعیت نیز نظر داشت که در زمینه چگونگی استقرار دموکراسی میان ملک‌عبدالله و قدرت‌های غربی اتفاق‌نظر وجود ندارد. یکی از دلایل توجه غرب به ملک‌عبدالله، اقدامات وی درخصوص حل مناقشه اعراب و اسرائیل است. این کار از آنجایی که از طرف قلب اسلام در خاورمیانه انجام می‌شود، گامی عملی در راستای دموکراسی‌سازی محسوب می‌شود.

۱ | ۲ |